DEPARTAMENTO: Matemáticas

Transcrição

1 DEPARTAMENTO: Matemáticas NIVEL: 4º eso MATERIA: Matemáticas orientadas ó ensino académico PROFESORADO: Rafael Collazo, Xulia Romero Currículo: Decreto 86/2015 (DOG 29 xuño 2015) Ver programación: OBXECTIVOS 1. Incorporar á linguaxe habitual os modos de argumentación e as formas de expresión matemática (numérica, alxébrica, xeométrica, gráfica, probabilística, etc. ), tanto nas situacións que se suscitan na vida cotiá como nas procedentes dos ámbitos matemático ou científico, co obxecto de mellorar a comunicación e promover a reflexión sobre as propias actuacións. 2. Cuantificar aqueles aspectos da realidade que permitan interpretala mellor: utilizar procedementos de medida, técnicas de recollida e análise de datos, empregar a clase de número e a notación máis adecuada para representalos e realizar o cálculo máis apropiado a cada situación. 3. Identificar os elementos matemáticos (datos estatísticos, xeométricos, gráficos, cálculos, etc.) presentes nos medios de comunicación, internet, publicidade ou outras fontes de información; analizar criticamente as funcións que desempeñan estes elementos matemáticos e valorar se a súa achega mellora a comprensión das mensaxes. 4. Identificar, describir, representar e cuantificar as formas e relacións espaciais que se presentan na vida cotiá, en contextos científicos e artísticos, analizar as propiedades e relacións xeométricas implicadas, valorar a súa compoñente estética e estimular a creatividade e a imaxinación. 5. Utilizar de forma adecuada os distintos medios tecnolóxicos (calculadoras, ordenadores, etc.) para realizar cálculos numéricos ou alxébricos, comprobar propiedades xeométricas, buscar, tratar, representar e transmitir informacións de índole diversa e como axuda na aprendizaxe. 6. Fortalecer a capacidade de razoamento, actuando ante os problemas que se suscitan na vida cotiá de acordo con modos propios da actividade matemática, tales como a exploración sistemática de alternativas, o preguntas ante as apreciacións intuitivas, a flexibilidade para modificar o punto de vista, a precisión na linguaxe, a xustificación dos razoamentos, a perseveranza na procura de solucións ou a necesidade da súa verificación. 7. Formular e resolver problemas matemáticos ou procedentes doutras ámbitos, individualmente ou en grupo, empregando distintos recursos e instrumentos, valorando a conveniencia das estratexias utilizadas en función da análise dos resultados obtidos e mostrando unha actitude positiva e confianza na propia capacidade. 8. Integrar os coñecementos matemáticos na bagaxe cultural propia, en conxunción cos saberes que se van adquirindo desde as distintas áreas e aplicalos para analizar e valorar fenómenos sociais como a diversidade cultural, o respecto ao ambiente, a saúde, o consumo, a igualdade de xénero ou a convivencia pacífica. 9. Valorar as matemáticas como parte integrante da nosa cultura desde un punto de vista histórico, apreciando a súa contribución ao desenvolvemento da sociedade actual. 1º Trimestre: Números e álxebra. 2º Trimestre: Xeometría e funcións. 3º Trimestre: Funcións, estatística e probabilidade TEMPORALIZACIÓN MÍNIMOS ESIXIBLES Planifica o proceso de resolución de problemas. Emprega estratexias e procedementos na resolución de problemas: reformulación do problema, resolución de subproblemas, reconto exhaustivo, comezo por casos particulares sinxelos, procura de regularidades e

2 leis, etc. Usa a linguaxe apropiada (gráfica, numérica, alxébrica, etc.), Reflexióna sobre os resultados obtidos: revisión das operacións utilizadas, asignación de unidades aos resultados, comprobación e interpretación das solucións no contexto da situación, procura doutras formas de resolución, etc. Práctica os procesos de matematización e modelización, en contextos da realidade e en contextos matemáticos, de xeito individual e en equipo. Confia nas propias capacidades para desenvolver actitudes axeitadas e afronta as dificultades propias do traballo científico. Utiliza os medios tecnolóxicos no proceso de aprendizaxe para: recoller de forma ordenada os datos e organizalos; facer representacións gráficas de datos numéricos, funcionais ou estatísticos; facilitar a comprensión de conceptos e propiedades xeométricas ou funcionais; realizar cálculos numéricos, alxébricos ou estatísticos. Recoñece os números que non poden expresarse en forma de fracción. Números irracionais. Representa os números na recta real. Utiliza os números reais, as operacións e as propiedades características en diferentes contextos, elixindo a notación e a precisión máis axeitada en cada caso. Expresa potencias de expoñente enteiro ou fraccionario en forma radical, e radicais en forma de potencia. Sabe obter radicais equivalentes. Realiza operacións con potencias e radicais e emprega as súas propiedades. Emprega a xerarquía nas operación na realización de cálculos.. Realiza cálculos con porcentaxes. Emprega o índice de variación para calcular aumentos e diminucións de porcentaxes encadeados. Resolve problemas financieros nos que se precisa o cálculo do interés simple ou composto. Coñece a definción de logaritmo dun número e emprega as propiedades dos logarítmos. Simplifica expresións alxébricas. Utiliza as igualdades notables. Obtén a factorización dun polinomio e indica as súas raíces empregando o teorema do resto ou de Ruffini ou outras técnicas (sacar factor común, resolver ecuacións, usar os produtos notables) Resolve ecuacións de grao superior a dous. Resolve ecuación racionais, irracionais sinxelas, exponenciais e logarítmicas. Simplifica fraccións alxébricas e realiza operacións con elas. Resolve problemas cotiáns e doutras áreas de coñecemento mediante ecuacións e sistemas. Resolve inecuacións de primeiro e segundo grao. Utiliza a interpretación gráfica. Resolve problemas con inecuacións. Resolve inecuacións racionais. Pasa da expresión dun ángulo no sistema sesaxesimal a radiáns, e de radiáns ao sistema sesaxesimal. Obtén as razóns trigonométricas dun ángulo agudo nun triángulo rectángulo coñecendo dous lados do triángulo. Coñece as razón trigonométricas dos ángulos máis significativos (0º, 30º, 45º, 60º, 90º) Obtén unha razón trigonométrica dun ángulo agudo a partir doutra, aplicando as relacións fundamentais. Obtén as razóns trigonométricas dun ángulo calquera relacionándoo con algún do primeiro cuadrante. Resolve triángulos rectángulos. Resolve triángulos oblicuángulos mediante a estratexia da altura. Aplica os coñecementos xeométricos á resolución de problemas métricos no mundo físico: medida de lonxitudes (de triángulos, cuadriláteros e circunferencias), áreas (de triángulos, cuadriláteros e círculos) e volumes (de paralelepípedos, pirámides, cilindros, conos e esferas). Calcula a distancia entre dous puntos e o módulo dun vector. Suma vectores e multiplica un número por un vector: coas coordenadas e graficamente. Coñece o significado da pendente dunha recta e sabe distintas formas de obtela. Calcula a ecuación dunha recta de varias formas en función dos datos coñecidos. Recoñece distintas expresións da ecuación dunha recta e resolve problemas de incidencia, paralelismo e perpendicularidade de rectas. Coñece e aplica os criterios de semellanza de triángulos. Aplica as relacións entre lonxitudes, áreas e volumes de corpos semellantes na resolución de problemas da vida cotiá. Determina o dominio de definición de funcións sinxelas.

3 Obtén os puntos de corte cos eixes dunha función. Representa unha función lineal, cuadrática, de proporcionalidade inversa, exponencial ou logarítmica a partir da súa expresión analítica. Realizar desprazamentos, simetrías e cambios de escala nas funcións elementais. Representa funcións definidas a anacos con expresións lineais ou cuadráticas. Obtén a partir da gráfica das funcións elementais a súa expresión. Resolve problemas con enunciado relativos aos distintos tipos de funcións. Calcula e interpreta a taxa de variación media dunha función nun intervalo. Usa o vocabulario adecuado para describir e cuantificar situacións relacionadas co azar e a estatística. Emprega a representación gráfica axeitada dun conxunto de datos: diagrama de barras, histograma, diagrama de sectores e diagrama de caixa e bigotes. Calcula e interpreta a media, a moda, a mediana, os cuartís, o rango e a desviación típica dun conxunto de datos. Calcula e emprega o coeficiente de variación para comparar as dispersións de dúas distribucións. Realiza e interpreta diagramas de dispersión calculando o coeficiente de correlación. Resolve problemas de combinacións, variacións e permutacións. Emprega a combinatoria para a resolución de problemas de probabilidade sinxelos. Resolve problemas empregando diagramas en árbore. Emprega as propiedades das operacións con sucesos e da probabilidade. Calcula probabilidades mediante a regra de Laplace e outras técnicas de reconto. Calcula probabilidades en experiencias dependentes e independentes. Emprega as táboas de continxencia para o cálculo de probabilidades. Resolve problemas de cálculo de probabilidades sinxelos asociados á probabilidade condicionada. CRITERIOS DE AVALIACIÓN Coñecer os tipos de números e interpretar o significado dalgunhas das súas propiedades máis características (divisibilidade, paridade, infinitude, proximidade, etc.). Utilizar os tipos de números e operacións, xunto coas súas propiedades, para recoller, transformar e intercambiar información, e resolver problemas relacionados coa vida diaria e con outras materias do ámbito educativo. Construír e interpretar expresións alxébricas, utilizando con destreza a linguaxe alxébrica, as súas operacións e as súas propiedades. Representar e analizar situacións e relacións matemáticas utilizando inecuacións, ecuacións e sistemas para resolver problemas matemáticos e de contextos reais. Representar e analizar situacións e relacións matemáticas utilizando inecuacións, ecuacións e sistemas para resolver problemas matemáticos e de contextos reais. Utilizar as unidades angulares dos sistemas métrico sesaxesimal e internacional, así como as relacións e as razóns da trigonometría elemental, para resolver problemas trigonométricos en contextos reais. Calcular magnitudes efectuando medidas directas e indirectas a partir de situacións reais, empregando os instrumentos, as técnicas ou as fórmulas máis adecuadas, e aplicando as unidades de medida. Coñecer e utilizar os conceptos e os procedementos básicos da xeometría analítica plana para representar, describir e analizar formas e configuracións xeométricas sinxelas. Identificar relacións cuantitativas nunha situación, determinar o tipo de función que pode representalas, e aproximar e interpretar a taxa de variación media a partir dunha gráfica ou de datos numéricos, ou mediante o estudo dos coeficientes da expresión alxébrica. Analizar información proporcionada a partir de táboas e gráficas que representen relacións funcionais asociadas a situacións reais obtendo información sobre o seu comportamento, a evolución e os posibles resultados finais. Resolver situacións e problemas da vida cotiá aplicando os conceptos do cálculo de probabilidades e técnicas de reconto axeitadas. Calcular probabilidades simples ou compostas aplicando a regra de Laplace, os diagramas de árbore, as táboas de continxencia ou outras técnicas combinatorias. Utilizar o vocabulario axeitado para a descrición de situacións relacionadas co azar e a estatística,

4 analizando e interpretando informacións que aparecen nos medios de comunicación e fontes públicas oficiais (IGE, INE, etc.). Elaborar e interpretar táboas e gráficos estatísticos, así como os parámetros estatísticos máis usuais, en distribucións unidimensionais e bidimensionais, utilizando os medios máis axeitados (lapis e papel, calculadora ou computador), e valorando cualitativamente a representatividade das mostras utilizadas. PROCEDEMENTOS DE AVALIACIÓN Ao principio do curso farase unha proba escrita inicial para ver o nivel de coñecementos que ten o alumnado, e detectar os problemas de base que presenta para poder solucionalos canto antes. Preguntarase ao alumnado sobre os distintos conceptos e procedementos que se ensinan na clase para ver se os está aprendendo e asimilando. Ademáis, faranse exames por bloques ou probas, a criterio do profesor, para ter referencias e coñecementos de todo o alumnado, que servirán para poder cualificar en cada avaliación a cada un deles. CRITERIOS DE CUALIFICACIÓN A cualificación do alumnado é un informe profesional do profesorado sobre o rendimento académico de cada un dos seus estudantes resumido nunha nota. Dito informe ten necesariamente que basarse en evidencias observables (o máis obxectivas posibles) que sirvan para que o alumnado poida facer unha valoración das súas fortalezas e debilidades cara á mellora do seu aprendizaxe. As pautas que se dan seguidamente deben interpretarse como patróns xerais cara a unificación de criterios do profesorado do departamento pero os criterios de cualificación de cada curso propiamente ditos convé que sexan consensuados co alumnado de cada grupo dentro de esta liñas xerais. A cualificación en cada un dos niveles da ESO farase da seguinte maneira: 1º. Nota de cada avaliación As notas das avaliacións se calcularán ponderando as probas escritas ou exposicións orais, a valoración do traballo realizado na clase e nas tarefas complementarias que poidan ser propostas polo/a profesor/ra así como a actitude xeral do alumno/a. A ponderación destas facetas será dun 80% para as notas das probas e un 20% para os traballo. Cando nun grupo, durante a avaliación, se fixeran exames distinguindo entre parcias e globais, a nota correspondente ás probas se obterá ponderando cun 40% as notas dos exames parciais e cun 60% o exame global da avaliación O 20% dito anteriormente se obterá ponderando (segundo a proporción que o alumnado de cada grupo de clase acorde co seu profesarado) os seguintes aspectos: Os traballos de clase, o cumprimento das tarefas encargadas para facer na casa, a contribución nos proxectos e traballos colaborativos que se fagan. A participación activa na clase, traer e coidar do material didáctico necesario para desenvolver as clases, advertindo que o comportamento disruptivo e desconsiderado será, como es natural, valorando negativamente. 2º Cualificación da avaliación ordinaria Dado que a avaliación é continua, a nota final de xuño será a da terceira avaliación. Según decida cada profesor/ra cos seus grupos, poderá facerse un exame global para o alumnado que se acode (os que teñan avaliada negativamente alguna avaliación o partes da materia ou que queran subir a nota, etc.) En todo caso, a nota deste exame formará parte da nota da terceira avaliación. 3º Cualificación da avaliación extraordinaria

5 A cualificación da avaliacion extraordinaria será a obtida nos exames de setembro que versarán sobre os mínimos exixibles de cada materia: Este exames serán únicos por niveis e materias sendo competencia do conxunto do departamento e deberán redactarse por acordo dos seus membros. 4º Recuperacións Se así o decide profesor/ra cos seus grupos poderán facerse exames ou probas ao longo do curso para intentar saber si o alumnado alcanzou os obxectivos previstos e os contidos non aprendidos nas avaliacións anteriores. Se se aproba o exame de recuperación a avaliación quedará aprobada. Salvo en casos excepcionais debidamente acreditados, nas recuperacións das avaliacións feitas ao longo do curso se fará a media aritmética entre o exame da recuperación e a nota da avaliación. Se esta media é inferior a 5, e o exame de recuperación está aprobado, a nota da avaliación será un 5.